අභිධර්මාර්ථ ප්‍රදීපිකා

අහේතුක ක්‍රියා සිත් තුන

  1. උපෙක්ඛා සහගත පඤ්චද්වාරාවජ්ජන සිත. (මැදහත් වේදනා සහිත පඤ්චද්වාරයෙන් ගන්නා අරමුණු වලට සිත් පරම්පරාව යොමු කරණ සිත.)
  2. උපෙක්ඛා සහගත මනොද්වාරාවජ්ජන සිත. (මැදහත් වේදනා සහිත මනොද්වාරයෙන් ගන්නා අරමුණු වලට සිත් පරම්පරාව යොමුකරණ සිත.)
  3. සොමනස්ස සහගත හසිතුප්පාද සිත. (සැප වේදනා සහිත සිනහ පහළකරණ සිත.)

මෙහි දක්වනලද අහේතුක අකුසල විපාක හත හා කුසල විපාක අට අතුරෙන් චක්ඛු විඤ්ඤාණාදි වශයෙන් විඤ්ඤාණ නමින් සිත් දසයකි. ඒ දහයට ද්විපඤ්ච විඤ්ඤාණයෝයයි කියනු ලැබේ. මේ සිත් දහය හැර සම්පටිච්ඡනයෝ දෙදෙනෙක් සහ සන්තීරණයෝ තිදෙනෙක් ද වෙති. මේ සිත් බොහොසෙයින් සමාන බැවින්; සමාන සිත් එකට ගෙණ විස්තර කරනු ලැබේ.