1. 2. 4.
චූළ දුක්ඛක්ඛන්ධ සූත්‍රය
1. මා විසින් මෙසේ අසන ලදී. එක් කලෙක්හි භාග්‍යවතුන් වහන්සේ ශාක්‍ය ජනපදයෙහි කිඹුල්වත් පුරයෙහි වූ නිග්‍රොධාරාමයෙහි වැඩ වාසය කරන සේක. ඉක්බිති මහානාම ශාක්‍ය තෙමේ භාග්‍යවතුන් වහන්සේ යම් තැනක ද එතැනට පැමිණියේය. පැමිණ භාග්‍යවතුන් වහන්සේට වැඳ එකත්පසක හුන්නේය. එකත්පසක හුන් මහානාම ශාක්‍ය තෙමේ භාග්‍යවතුන් වහන්සේට මෙසේ කීවේය:
2. “ස්වාමීනි, ‘ලෝභය සිතේ කෙලෙසීමකි, ද්වේෂය සිතේ කෙලෙසීමකි, මෝහය සිතේ කෙලෙසීමකි’ යනුවෙන් භාග්‍යවතුන් වහන්සේ විසින් දේශනා කරන ලද මේ ධර්මය මම බොහෝ කලක් තිස්සේ දනිමි. ස්වාමීනි, භාග්‍යවතුන් වහන්සේ විසින් දේශනා කරන ලද ධර්මය මම එසේ දැන සිටියත්, ඇතැම් විට ලෝභ ධර්මයෝ ද මාගේ සිත මැඩගෙන සිටිති. ද්වේෂ ධර්මයෝ ද සිත මැඩගෙන සිටිති. මෝහ ධර්මයෝ ද සිත මැඩගෙන සිටිති. ස්වාමීනි, ඒ මට මෙසේ සිතෙයි: ‘මාගේ සිත තුළ තවමත් ප්‍රහාණය නොවී පවතින කිනම් ධර්මයක් නිසා ඇතැම් විට ලෝභ ධර්මයෝ ද සිත මැඩගෙන සිටිත් ද, ද්වේෂ ධර්මයෝ ද සිත මැඩගෙන සිටිත් ද, මෝහ ධර්මයෝ ද සිත මැඩගෙන සිටිත් ද?’ කියායි.”
3. “මහානාමය, යම් ධර්මයක් හේතුවෙන් තාගේ සිත ඇතැම් විට ලෝභ ධර්මයන් විසින් ද, ද්වේෂ ධර්මයන් විසින් ද, මෝහ ධර්මයන් විසින් ද මැඩගෙන සිටී නම්, ඒ ධර්මය ම තා තුළ තවමත් ප්‍රහාණය වී නැත. මහානාමය, ඒ ධර්මය තා තුළ ප්‍රහාණය වූයේ නම්, තෝ ගිහිගෙයි නොවෙසන්නෙහිය, කාමයන් පරිභෝජනය නොකරන්නෙහිය. මහානාමය, තා තුළ ඒ ධර්මයම ප්‍රහාණය නොවී ඇති බැවින් තෝ ගිහිගෙයි වසන්නෙහිය, කාමයන් පරිභෝජනය කරන්නෙහිය.”
4. “මහානාමය, ‘කාමයෝ ස්වල්ප සැප ඇත්තාහ, බොහෝ දුක් ඇත්තාහ, බොහෝ ආයාස ඇත්තාහ, මෙහි ආදීනවයම බොහෝය’යි මෙසේ ආර්ය ශ්‍රාවකයා හට තතු පරිදි යහපත් ප්‍රඥාවෙන් මනාව දක්නා ලද්දේ වුවත්, හෙතෙමේ කාමයන්ගෙන් තොරව, අකුසල ධර්මයන්ගෙන් තොරව ප්‍රීති සැපයක් හෝ ඊට වඩා ශාන්ත වූවක් අධිගමනය නොකරයි නම්, ඒ තාක් ඔහු කාමයන්ගෙන් ආපසු හැරෙන්නෙක් නොවෙයි.”
5. “මහානාමය, යම් තැනක පටන් ආර්ය ශ්‍රාවකයා හට ‘කාමයෝ ස්වල්ප සැප ඇත්තාහ, බොහෝ දුක් ඇත්තාහ, බොහෝ ආයාස ඇත්තාහ, මෙහි ආදීනවයම බොහෝය’යි මෙසේ මෙය තතු පරිදි යහපත් ප්‍රඥාවෙන් මනාව දක්නා ලද්දේ වෙයි ද, හෙතෙමේ කාමයන්ගෙන් තොරව, අකුසල ධර්මයන්ගෙන් තොරව ප්‍රීති සැපයක් හෝ ඊට වඩා ශාන්ත වූවක් අධිගමනය කරයි ද, එකල්හි ඔහු කාමයන්ගෙන් ආපසු හැරෙන්නෙක් වෙයි.”
6. “මහානාමය, බුද්ධත්වයට පෙර, බුදු නොවූ බෝධිසත්ත්ව අවධියේ මට ද මෙබඳු අදහසක් විය: ‘කාමයෝ ස්වල්ප සැප ඇත්තාහ, බොහෝ දුක් ඇත්තාහ, බොහෝ ආයාස ඇත්තාහ, මෙහි ආදීනවයම බොහෝය’යි මෙසේ මෙය තතු පරිදි යහපත් ප්‍රඥාවෙන් මනාව දක්නා ලද්දේය. එහෙත් මම කාමයන්ගෙන් තොරව, අකුසල ධර්මයන්ගෙන් තොරව ප්‍රීති සැපයක් හෝ ඊට වඩා ශාන්ත වූවක් අධිගමනය නොකළෙමි. ඒ තාක් මම කාමයන්ගෙන් ආපසු හැරෙන්නෙකු බව ප්‍රතිඥා නොකළෙමි.”