4. 8. 5.
පස්වන ශික්ෂාපදය
1. සැවැත් නුවරදී පැනවූ ශික්ෂාපදයයි – ඒ කාලයෙහි වස් දොළහ පිරුණු භික්ෂුණීහු සංඝයා විසින් සම්මත නොකරන ලදුව උපසම්පදා කරවති. ඔවුහු අනුවණ වූ, දක්ෂ නොවූ අය වෙති. කැප දේ හෝ නොකැප දේ හෝ නොදනිති. ඔවුන්ගේ ශිෂ්‍ය භික්ෂුණීහු (සද්ධිවිහාරිනී) ද අනුවණ වූ, දක්ෂ නොවූ අය වෙති. කැප දේ හෝ නොකැප දේ හෝ නොදනිති.
2. අල්පේච්ඡ (ආශා අඩු) වූ යම් භික්ෂුණීන් කෙනෙක් වූවාහු ද -පෙ- ඔවුහු “කෙසේ නම් වස් දොළහ පිරුණු භික්ෂුණීහු සංඝයා විසින් සම්මත නොකරන ලදුව උපසම්පදා කරවන්නාහු දැ”යි හෙළා දකිති, නුගුණ කියති, දොස් පතුරුවති. -පෙ- “මහණෙනි, වස් දොළහ පිරුණු භික්ෂුණීහු සංඝයා විසින් සම්මත නොකරන ලදුව උපසම්පදා කරවති යන්න සැබෑ ද?” “සැබෑ ය, භාග්‍යවතුන් වහන්ස.” භාග්‍යවත් බුදුරජාණන් වහන්සේ ගැරහූ සේක. -පෙ- “මහණෙනි, කෙසේ නම් වස් දොළහ පිරුණු භික්ෂුණීහු සංඝයා විසින් සම්මත නොකරන ලදුව උපසම්පදා කරවන්නාහු ද? මහණෙනි, මෙය නොපැහැදුණු අයගේ පැහැදීම පිණිස හෝ නොවේ. -පෙ-” එසේ ගරහා ධර්ම කතාවක් කොට භික්ෂූන් ඇමතූ සේක: “මහණෙනි, වස් දොළහ පිරුණු භික්ෂුණියට උපසම්පදා කරවීමට සංඝයාගේ අවසරය (වුට්ඨාපන සම්මුතිය) දෙන්නට අනුමත කරමි. මහණෙනි, එය මෙසේ දිය යුතු ය: වස් දොළහ පිරුණු ඒ භික්ෂුණිය සංඝයා වෙත ගොස්, උතුරු සිවුර එක් උරහිසක් වැසෙන සේ පොරවා, වැඩිමහලු භික්ෂුණීන්ගේ පා වැඳ, උක්කුටිකව (දණහිස් බිම නොතබා පතුල් මත) හිඳ, ඇඳිලි බැඳ මෙසේ කිව යුතු ය: ‘ආර්යාවෙනි, වස් දොළහ පිරුණු අසවල් නම් ඇති භික්ෂුණිය වන මම සංඝයාගෙන් උපසම්පදා කරවීමේ අවසරය (වුට්ඨාපන සම්මුතිය) ඉල්ලමි.’ දෙවනුව ද ඉල්ලිය යුතු ය. තුන්වනුව ද ඉල්ලිය යුතු ය. ‘මේ භික්ෂුණිය දක්ෂ ද, පවට ලැජ්ජා ඇත්තී දැ’යි සංඝයා විසින් ඒ භික්ෂුණිය පරීක්ෂා කළ යුතු ය. ඇය අනුවණ ද, පවට ලැජ්ජා නැත්තී ද වේ නම් නොදිය යුතු ය. ඇය අනුවණ ද, පවට ලැජ්ජා ඇත්තී ද වේ නම් නොදිය යුතු ය. ඇය දක්ෂ ද, පවට ලැජ්ජා නැත්තී ද වේ නම් නොදිය යුතු ය. ඇය දක්ෂ ද, පවට ලැජ්ජා ඇත්තී ද වේ නම් දිය යුතු ය. මහණෙනි, එය මෙසේ දිය යුතු ය: දක්ෂ වූ, සමර්ථ වූ භික්ෂුණියක විසින් සංඝයාට මෙසේ දැන්විය යුතු ය –
3. ‘ආර්යාවෙනි, සංඝයා මාගේ වචනය අසත්වා. වස් දොළහ පිරුණු අසවල් නම් ඇති මේ භික්ෂුණිය සංඝයාගෙන් උපසම්පදා කරවීමේ අවසරය (වුට්ඨාපන සම්මුතිය) ඉල්ලයි. සංඝයාට සුදුසු කාලය නම්, සංඝයා වස් දොළහ පිරුණු අසවල් නම් ඇති භික්ෂුණියට උපසම්පදා කරවීමේ අවසරය දෙන්නේ ය. මෙය ඤත්තිය (සංඝයාට කරන දැන්වීම) යි.
4. ආර්යාවෙනි, සංඝයා මාගේ වචනය අසත්වා. වස් දොළහ පිරුණු අසවල් නම් ඇති මේ භික්ෂුණිය සංඝයාගෙන් උපසම්පදා කරවීමේ අවසරය ඉල්ලයි. සංඝයා වස් දොළහ පිරුණු අසවල් නම් ඇති භික්ෂුණියට උපසම්පදා කරවීමේ අවසරය දෙයි. වස් දොළහ පිරුණු අසවල් නම් ඇති භික්ෂුණියට උපසම්පදා කරවීමේ අවසරය දීම යම් ආර්යාවකට කැමති නම්, ඇය නිහඬ විය යුතු ය. යමෙකුට අකමැති නම්, ඇය කතා කළ යුතු ය. සංඝයා විසින් වස් දොළහ පිරුණු අසවල් නම් ඇති භික්ෂුණියට උපසම්පදා කරවීමේ අවසරය දෙන ලදී. සංඝයාට එය කැමති ය. එහෙයින් නිහඬ ය. මෙසේ මෙය දරමි.’”
5. ඉක්බිති භාග්‍යවතුන් වහන්සේ ඒ භික්ෂුණීන්ට නොයෙක් අයුරින් ගරහා, පෝෂණය කිරීමට අපහසු බව ගැන -පෙ- “මහණෙනි, භික්ෂුණීන් විසින් මේ ශික්ෂාපදය මෙසේ උදෙසිය යුතු ය (ප්‍රකාශ කළ යුතු ය):
“යම් භික්ෂුණියක් වස් දොළහ පිරී සිටිය ද, සංඝයා විසින් සම්මත නොකරන ලදුව උපසම්පදා කරවන්නී නම් පාචිත්තිය ඇවැත් වේ” යි.
6. යා පන: යම්, යම් ආකාර වූ -පෙ- භික්ඛුනී -පෙ- මේ අර්ථයෙහි අදහස් කරන ලද්දේ මේ භික්ෂුණිය යි.
පරිපුණ්ණද්වාදසවස්සා (වස් දොළහ පිරුණු) නම්: වස් දොළහකට පැමිණි තැනැත්තී ය.
අසම්මතා (සම්මත නොකරන ලද) නම්: ඤත්තිදුතිය කර්මයෙන් (එක් දැන්වීමකින් හා එක් කර්ම වාක්‍යයකින් කරන සංඝ කර්මයෙන්) උපසම්පදා කරවීමේ අවසරය (වුට්ඨාපන සම්මුතිය) නොදෙන ලද තැනැත්තී ය.
වුට්ඨාපෙය්‍ය (උපසම්පදා කරවන්නී නම්): උපසම්පදා කරවයි.
උපසම්පදා කරවන්නෙමි යි ගණයා (භික්ෂුණී පිරිස) හෝ ආචාර්ය භික්ෂුණියක හෝ පාත්‍රයක් හෝ සිවුරක් හෝ සොයයි නම්, සීමාවක් හෝ සම්මත කරයි නම් දුක්කට ඇවැත් වේ. ඤත්තියෙන් (සංඝයාට කරන දැන්වීමෙන්) දුක්කට ඇවැත් වේ. කර්ම වාක්‍ය දෙකෙන් දුක්කට ඇවැත් දෙකක් වේ. කර්ම වාක්‍යය අවසන් වූ විට උපාධ්‍යාය භික්ෂුණියට පාචිත්තිය ඇවැත් වේ. ගණයාට ද ආචාර්ය භික්ෂුණියට ද දුක්කට ඇවැත් වේ.
ධර්මානුකූල කර්මයක් ගැන ධර්මානුකූල කර්මයක් යැයි හැඟීම ඇත්තී උපසම්පදා කරවයි නම් පාචිත්තිය ඇවැත් වේ. ධර්මානුකූල කර්මයක් ගැන සැක ඇත්තී උපසම්පදා කරවයි නම් පාචිත්තිය ඇවැත් වේ. ධර්මානුකූල කර්මයක් ගැන ධර්මානුකූල නොවන කර්මයක් යැයි හැඟීම ඇත්තී උපසම්පදා කරවයි නම් පාචිත්තිය ඇවැත් වේ.