536. කුණාළ ජාතකය
මෙසේ කියනු ලැබේ, මෙසේ අසනු ලැබේ: සර්වෞෂධධර නම් පර්වතයෙහි, නොයෙක් මල් දමින් විසිතුරු වූ, ඇතුන් ගවයන් මීවුන් රුරු මුවන් චමර මුවන් පසද මුවන් කඟවේනන් ගෝනන් සිංහයන් ව්‍යාඝ්‍රයන් දිවියන් වලසුන් කොකයන් තරහයන් උද්දාරකයන් කදලි මුවන් බළලුන් සසකයන් කන්ණකයන් හැසිරෙන, ආකිර්ණ වූ නෙලමණ්ඩල මහා වරාහ නාග කුල කණේරු සංඝයා විසින් අධිවසන ලද, ඉස්ස මුවන් සාඛ මුවන් සරභ මුවන් ඵණි මුවන් වාත මුවන් පසද මුවන් පුරුෂ ලලුන් කිඳුරන් යක්ෂයන් රාක්ෂයන් විසින් සෙවුනා ලද, අමජ්ජ මඤ්ජරීධර වූ බ්‍රහත්වූ පුෂ්පයන්ගෙන් හෙබි අග ඇති නොයෙක් වෘක්ෂ සමූහයෙන් ගැවසුනු, කුරර චකොර වාරණ මයුර පරාභූත ජීවඤ්ජීවක චේලාවක ආදී පක්ෂීන්ගෙන් යුක්ත වූ,
භිඞ්කාර කරවීක ආදී මත් වූ සිය ගණන් පක්ෂීන්ගේ නාදයෙන් ගිගුම් දෙන, අඳුන් මනෝසිලා හිරියල් හිඟුල් හේම රිදී කනක යන නොයෙක් සිය ගණන් ධාතූන්ගෙන් ගැවසී අලංකාර වූ පෙදෙස් ඇති, භවත්නි, එබඳු වූ රම්‍ය වන ලැහැබෙහි කුණාල නම් පක්ෂියෙක් වසයි. හේ ඉතා විසිතුරු විය; ඉතා විසිතුරු පියාපත් ඇත්තේ විය. භවත්නි, ඒ කුණාල පක්ෂියාට පරිචාරිකා වූ පක්ෂි කන්‍යාවෝ තුන් දහස් පන්සියයක් වූහ. භවත්නි, ඉක්බිති පක්ෂි කන්‍යාවෝ දෙදෙනෙක් ලී කැබැල්ලක් මුවින් ඩැහැගෙන ඒ කුණාල පක්ෂියා එය මැද හිඳුවාගෙන “ඒ කුණාල පක්ෂියාට දිගු ගමන් මගේදී ගමන් වෙහෙස බාධා නොකෙරේවා” යි පියාසර කරති. “ඉදින් මේ කුණාල පක්ෂියා අසුනෙන් වැටෙන්නේ නම් අපි ඔහු පියාපත්වලින් පිළිගන්නෙමු” යි පන්සියයක් පක්ෂි කන්‍යාවෝ යටින් යටින් පියාසර කරති. “ඒ කුණාල පක්ෂියා අව්වෙන් නොතැවේවා” යි පන්සියයක් පක්ෂි කන්‍යාවෝ මතු මත්තෙහි පියාසර කරති. “ඒ කුණාල පක්ෂියාට සීතල හෝ උණුසුම හෝ තණ හෝ දූවිලි හෝ සුළං හෝ පින්න හෝ නොගැටේවා” යි පන්සියයක් පක්ෂි කන්‍යාවෝ දෙපසින් පියාසර කරති. “ඒ කුණාල පක්ෂියාට ගොපල්ලෝ හෝ සතුන් බලන්නෝ හෝ තණ ගෙනයන්නෝ හෝ දර ගෙනයන්නෝ හෝ වන කම්කරුවෝ හෝ ලී කැබැල්ලකින් හෝ කැබිලිත්තකින් හෝ අතින් හෝ (ගලකින් හෝ) මැටි කැටයකින් හෝ දණ්ඩකින් හෝ ආයුධයකින් හෝ බොරළු කැටයකින් හෝ පහර නොදෙත්වා. මේ කුණාල පක්ෂියා පඳුරු හෝ වැල් හෝ ගස් හෝ අතු හෝ කණු හෝ ගල් හෝ බලවත් පක්ෂීන් හෝ සමඟ නොගැටේවා” යි පන්සියයක් පක්ෂි කන්‍යාවෝ ඉදිරියෙන් ඉදිරියෙන් පියාසර කරති. “මේ කුණාල පක්ෂියා අසුනෙහි උකටලී නොවේවා” යි සිනිඳු වූ ප්‍රිය වූ මෘදු වූ මිහිරි හඬ ඇති වචනයෙන් (ගී ගයමින්) පිරිවරමින් පන්සියයක් පක්ෂි කන්‍යාවෝ පසුපසින් පසුපසින් පියාසර කරති. “මේ කුණාල පක්ෂියා බඩගින්නෙන් ක්ලාන්ත නොවේවා” යි නොයෙක් ගස්වලින් විවිධ ඵල ගෙන එමින් පන්සියයක් පක්ෂි කන්‍යාවෝ දිසාවෙන් දිසාවට පියාසර කරති. භවත්නි, ඉක්බිති ඒ පක්ෂි කන්‍යාවෝ ඒ කුණාල පක්ෂියා ආරාමයෙන් ආරාමයට, උයනින් උයනට, ගං තොටින් ගං තොටට, කඳු මුදුනෙන් කඳු මුදුනට, අඹ වනයෙන් අඹ වනයට, දඹ වනයෙන් දඹ වනයට, දෙල් වනයෙන් දෙල් වනයට, පොල් වනයෙන් පොල් වනයට සිත් ඇලවීම පිණිස වහා පමුණුවති. භවත්නි, ඉක්බිති කුණාල පක්ෂියා ඒ පක්ෂි කන්‍යාවන් විසින් මුළු දවසම පිරිවරනු ලැබුවේ නමුත් “නීච ගැහැනියනි, තෙපි නැසී යව්; නීච ගැහැනියනි, තෙපි වැනසී යව්; සොර වූ, ධූර්ත වූ, සිහි නැති, චපල සිත් ඇති, කළ උපකාර නොසලකන, සුළඟ මෙන් කැමති තැනකට යන තෙපි” යි මෙසේ ඔවුන් බැහැර කරයි.