එකල්හි ආයුෂ්මත් රාධ භික්ෂුව භාග්‍යවතුන් වහන්සේ යම් තැනකද එතැනට පැමිණියේය. පැමිණ, භාග්‍යවතුන් වහන්සේ වැඳ එකත්පසෙක හිඳගත්තේය. එකත්පසෙක හිඳගත් ආයුෂ්මත් රාධ භික්ෂුව භාග්‍යවතුන් වහන්සේට මෙසේ කීය. “ස්වාමීනි, මාරයා මාරයායයි කියනු ලැබේ. ස්වාමීනි, කෙතෙක් කරුණකින් මාරයායි කියනු ලැබේද?”

“රාධය, රූපය වනාහි ඇතිකල්හි මරණය හෝ වන්නේද, මැරිය යුතු හෝ වන්නේද? යමෙක් වනාහි මිය යයිද රාධය, එබැවින් ඔබ රූපය මරණයයි බලව, මැරිය යුතුයයි බලව. මැරේයයි බලව, රෝගයයි බලව, ගඩයයි බලව, හුලයයි බලව, දුකයයි බලව, දුක වූයේ යයි බලව. යම් කෙනෙක් ඒ රූපය මෙසේ බලත්ද ඔවුහු මනාකොට දකිත්. “රාධය, වේදනාව ඇතිකල්හි මරණය හෝ වන්නේද, මැරිය යුතු හෝ වන්නේද, යමෙක් වනාහි මිය යයිද රාධය, එබැවින් ඔබ වේදනාව මරණයයි බලව, මැරිය යුතුයයි බලව, මැරේයයි බලව, රෝගයයි බලව, ගඩයයි බලව, හුලයයි බලව, දුකයයි බලව, මෙසේ බලත්ද, දුක්වූයේයයි බලව. යමෙක් ඒ වේදනාව මෙසේ බලත්ද, ඔව්හු මනාකොට දකිත්. “රාධය සඤ්ඤාව ඇති කල්හි මරණය හෝ වන්නේද, මැරිය යුතු හෝ වන්නේද, යමෙක් වනාහි මිය යයිද, රාධය, එබැවින් ඔබ සඤ්ඤාව මරණයයි බලව, මැරිය යුතුයයි බලව, මැරේයයි බලව, රෝගය යයි බලව, ගඩයයි බලව, හුලයයි බලව, දුකයයි බලව, දුක්වූයේ යයි බලව. යමෙක් ඒ සඤ්ඤාව මෙසේ බලත්ද, ඔව්හු මනාකොට දකිත්. “රාධය සංස්කාරයෝ ඇතිකල්හි මරණය හෝ වන්නේද, මැරිය යුතු හෝ වන්නේද, යමෙක් වනාහි මිය යයිද, රාධය, එබැවින් ඔබ සංස්කාරයෝ මරණයයි බලව, මැරිය යුතුයයි බලව, මැරේයයි බලව, රෝගය යයි බලව, ගඩයයි බලව, හුලයයි බලව, දුකයයි බලව, දුක්වූයේ යයි බලව. යමෙක් ඒ සංස්කාරයන් මෙසේ බලත්ද, ඔව්හු මනාකොට දකිත්. “රාධය විඤ්ඤාණය ඇතිකල්හි මරණය හෝ වන්නේද, මැරිය යුතු හෝ වන්නේද, යමෙක් වනාහි මිය යයිද, රාධය, එබැවින් ඔබ විඤ්ඤාණය මරණයයි බලව, මැරිය යුතුයයි බලව, මැරේයයි බලව, රෝගය යයි බලව, ගඩයයි බලව, හුලයයි බලව, දුකයයි බලව, දුක්වූයේ යයි බලව. යමෙක් ඒ විඤ්ඤාණය මෙසේ බලත්ද, ඔව්හු මනාකොට දක්නාහුය යනුයි.

“ස්වාමීනි, මනාකොට දැක්ම කුමක් පිණිසද?”

“රාධය, මනාකොට දැක්ම කළකිරීම පිණිසය”

“ස්වාමීනි, කළකිරීම කිනම් අර්ථයක් පිණිසද?”

“රාධය, කළකිරීම විරාගය (අර්හත් මාර්ගය) පිණිසය.”

“ස්වාමීනි, විරාගය කිනම් අර්ථයක් පිණිසද?”

“රාධය, විරාගය (අර්හත් මාර්ගය) මිදීම පිණිසය.”

“ස්වාමීනි, මිදීම (අර්හත් ඵලය) කිනම් අර්ථයක් පිණිසද?”

“රාධය, මිදීම නිවණ පිණිසය.”

“ස්වාමීනි, නිවණ කිනම් අර්ථයක් පිණිසද?”

“රාධය, ප්‍රශ්න සීමාව ඉක්මවූයෙහිය. ප්‍රශ්නයාගේ කෙළවරක් ගැනීමට නොහැකියි. රාධය, මේ මාර්ග බ්‍රහ්මචර්යාව නිවණ ඇතුලත් කොට නිවණ පිහිට කොට, නිවණ අවසන් කොට ඇත්තේයයි” වදාළේය.

එකල්හි ආයුෂ්මත් රාධ භික්ෂුව භාග්‍යවතුන් වහන්සේ යම් තැනකද එතැනට පැමිණියේය. පැමිණ, භාග්‍යවතුන් වහන්සේ වැඳ එකත්පසෙක හිඳගත්තේය. එකත්පසෙක හිඳගත් ආයුෂ්මත් රාධ භික්ෂුව භාග්‍යවතුන් වහන්සේට මෙය කීය. “ස්වාමීනි, සත්ත්වයා සත්ත්වයායයි කියනු ලැබේ. ස්වාමීනි, කෙතෙක් කරුණකින් සත්ත්වයායයි කියනු ලැබේද?”

“රාධය, රූපයෙහි යම් කැමැත්තක් යම් ඇල්මක් යම් සතුටක් යම් තෘෂ්ණාවක් වෙයිද එහි ඇළුනේ, විශේෂයෙන් ඇළුනේ වෙයිද එහෙයින් සත්ත්වයායයි කියනු ලැබේ. “වේදනාවෙහි යම් කැමැත්තක් යම් ඇල්මක් යම් සතුටක් යම් තෘෂ්ණාවක් වෙයිද එහි ඇළුනේ විශේෂයෙන් ඇළුනේ වෙයිද, එහෙයින් සත්ත්වයායයි කියනු ලැබේ. “සඤ්ඤාවෙහි යම් කැමැත්තක් යම් ඇල්මක් යම් සතුටක් යම් තෘෂ්ණාවක් වෙයිද එහි ඇළුනේ, විශේෂයෙන් ඇළුනේ වෙයිද එහෙයින් සත්ත්වයායයි කියනු ලැබේ. “සංස්කාරයන්හි යම් කැමැත්තක් යම් ඇල්මක් යම් සතුටක් යම් තෘෂ්ණාවක් වෙයිද එහි ඇළුනේ, විශේෂයෙන් ඇළුනේ වෙයිද එහෙයින් සත්ත්වයායයි කියනු ලැබේ. “විඤ්ඤාණයෙහි යම් කැමැත්තක්, යම් ඇල්මක්, යම් සතුටක්, යම් තෘෂ්ණාවක් වෙයිද, එහෙයින් සත්වයායයි කියනු ලැබේ.

“රාධය; යම්සේ මැටිවලින් කුඩා ගෙවල් සාදාගෙන සෙල්ලම් කරන කුඩා දරුවෝ හෝ දැරියෝ හෝ යම්තාක් ඒ මැටි ගෙවල්වලට පහනොවූ ආශාව ඇත්තෝ වෙත්ද, පහනොවූ කැමැත්ත ඇත්තාහු වෙත්ද, පහනොවූ ප්‍රේමය ඇත්තාහු වෙත්ද, පහනොවූ තෘෂ්ණා පිපාසය ඇත්තාහු වෙත්ද, පහනොවූ තෘෂ්ණා දාහය ඇත්තාහු වෙත්ද, පහනොවූ තෘෂ්ණා ඇත්තාහු වෙත්ද, ඒ තාක් ඒ මැටි ගෙවල් කෙරෙහි ඇලෙත්, ක්‍රීඩා කරත්, ධනයක් යයි සිතත්, මගේ මගේ යයි සිතත්.

“රාධය, යම් හෙයකින් ඒ දරුවෝ හෝ දැරියෝ හෝ මැටි ගෙවල්හි පහවූ රාග ඇත්තාහු වෙත්ද, පහවූ කැමැත්ත ඇත්තාහු වෙත්ද පහවූ ප්‍රේමය ඇත්තාහු වෙත්ද, පහවූ තෘෂ්ණා පිපාසය ඇත්තාහු වෙත්ද, පහවූ දාහය ඇත්තාහු වෙත්ද, පහවූ තෘෂ්ණා ඇත්තාහු වෙත්ද, එකල්හි ඒ මැටි ගෙවල් අත්වලින්ද, පාවලින්ද විසුරුවා දමත්. විනාශ කරත්, කඩා බිඳ දමත්. ක්‍රීඩාවට නුසුදුසුවූවක් කරත්.

“රාධය, එසේම තොපිද රූපය විසුරුවව්, විනාශ කරව්, කඩා බිඳ දමව්, ක්‍රීඩාවට නුසුදුසු වූවක් කරව්, තෘෂ්ණාවගේ විනාශය පිණිස පිළිපදිව්. “වේදනාව විසුරුවව්, විනාශ කරව්, කඩා බිඳ දමව්, ක්‍රීඩාවට නුසුදුසුවූවක් කරව්, තෘෂ්ණාවගේ විනාශය පිණිස පිළිපදිව්. “සඤ්ඤාව විසුරුවව්, විනාශ කරව්, කඩා බිඳ දමව්, ක්‍රීඩාවට නුසුදුසුවූවක් කරව්, තෘෂ්ණාවගේ විනාශය පිණිස පිළිපදිව්. “සංස්කාරයන් විසුරුවව්, විනාශ කරව්, කඩා බිඳ දමව්, ක්‍රීඩාවට නුසුදුසුවූවක් කරව්, තෘෂ්ණාවගේ විනාශය පිණිස පිළිපදිව්. “විඤ්ඤාණය විසුරුවව්, විනාශ කරව්, කඩා බිඳ දමව්, ක්‍රීඩාවට නුසුදුසුවූවක් කරව්, තෘෂ්ණාවගේ විනාශය පිණිස පිළිපදිව්.” රාධය, තෘෂ්ණාවගේ විනාශය නිර්වාණයයි වදාළේය.